با نزدیک شدن به آغاز سال ۲۰۲۶ میلادی، تحلیل‌گران و کارشناسان حوزه علم و فناوری تصویری کلی از مهم‌ترین روندها و رویدادهایی که ممکن است در دوازده ماه آینده چهره علم را شکل دهد، ارائه کرده‌اند. این پیش‌بینی‌ها بر اساس دستاوردهای سال گذشته و مسیر توسعه فناوری‌های کلیدی تهیه شده و دامنه‌ای وسیع از موضوعات علمی را پوشش می‌دهد ، از هوش مصنوعی پیشرفته تا کاوش‌های فضایی و فیزیک بنیادی.

 جهش هوش مصنوعی: از تولید متن به تولید علم

یکی از برجسته‌ترین روندهای پیش‌بینی‌شده برای سال ۲۰۲۶، تحول در نقش هوش مصنوعی (AI) در خودِ فرایند تولید علم است. انتظار می‌رود سامانه‌های هوشمند فراتر از تولید متن یا داده‌های ساده عمل کنند و با کمک الگوریتم‌های پیشرفته نقش مؤثر در تحقیقات علمی پیچیده ایفا کنند. این سیستم‌ها ممکن است در توسعه فرضیه‌ها، طراحی آزمایش‌ها و تحلیل نتایج مشارکت مستقیم داشته باشند.

با این حال، کارشناسان بر این نکته تأکید دارند که همراه با پیشرفت‌های بزرگ، چالش‌هایی مانند خطا در تحلیل داده‌ها و محدودیت دقت در برخی حوزه‌ها نیز وجود خواهد داشت که باید مدیریت شوند. همچنین روند توسعه از مدل‌های زبانی عظیم به سمت مدل‌های تخصصی کوچک‌تر و دقیق‌تر که بر استدلال منطقی و ریاضی تمرکز دارند، در حال شکل‌گیری است.

چشم‌اندازهای نوآورانه در پزشکی

پزشکی ژنتیک و درمان بیماری‌های نادر نیز یکی از حوزه‌های مهم پیش‌بینی‌شده برای سال ۲۰۲۶ است. پس از موفقیت در درمان یک نوزاد مبتلا به اختلال متابولیک با استفاده از ویرایش ژن، انتظار می‌رود مطالعات بالینی درمان‌های شخصی‌سازی‌شده برای کودکان مبتلا به بیماری‌های نادر سیستم ایمنی یا متابولیک آغاز شود.

کارشناسان همچنین پیش‌بینی می‌کنند که فناوری‌های نوین تشخیص زودهنگام بیماری‌ها، مانند آزمایش‌های خون برای شناسایی پیش از بروز علائم سرطان‌های مختلف، در سال پیش رو به نتایج قابل‌توجهی برسند که می‌تواند شیوه درمان و پیشگیری را متحول کند.

 تحول در فضا: ماه، مریخ و فراتر از آن

سال ۲۰۲۶ قرار است یکی از هیجان‌انگیزترین سال‌های دهه باشد. در حوزه فضایی، برنامه‌های مهمی در دستور کار قرار دارند:

• ماموریت انسانی به ماه با پرتاب مأموریت‌های جدید ادامه یافته و هدف‌گذاری برای آرتمیس ۲ ناسا باعث افزایش رقابت در اکتشافات ماه شده است.

• چین نیز مأموریت‌های بزرگ فضایی در قطب جنوب ماه برنامه‌ریزی کرده که می‌تواند درک ما از این منطقه صعب‌العبور را افزایش دهد.

• ژاپن با پروژه‌ای برای بازگرداندن نمونه‌هایی از قمرهای مریخ (فوبوس و دیموس) قدمی بزرگ در زمینه کاوش سیاره‌ای برداشته است.

• پروژه‌های مشترک اروپایی و بین‌المللی برای پیدا کردن سیارات قابل سکونت نیز با تجهیزاتی پیشرفته مانند ماهواره‌های چنددوربینه در حال توسعه‌اند.

 پیشرفت‌های علمی در زمین و ذرات بنیادی

علم تنها به فضا محدود نمی‌شود. در حوزه زمین‌شناسی، پروژه‌های بزرگ حفاری در عمق‌های اقیانوس برای کشف ساختارهای پنهان زمین برنامه‌ریزی شده‌اند که می‌توانند دانسته‌های ما از پوسته و گوشته زمین را گسترش دهند.

در فیزیک ذرات بنیادی نیز مراکز تحقیقاتی اصلی جهان در تلاش‌اند تجهیزات خود را برای آغاز فاز جدیدی از آزمایش‌ها تنظیم کنند. برخورددهنده‌های بزرگ و آشکارسازهای حساس در پی کشف ذرات یا فرآیندهای تازه هستند که می‌توانند پایه‌های نظریه‌های اساسی فیزیک را متحول کنند.

برای مشاهده جدیدترین اخبار ، به پایگاه خبری هوش مصنوعی ایران مراجعه کنید.